Barış ve Demokrasi Partisi (BDP) Van Milletvekili Fatma Kurtulan, Dersim katliamı sırasında Türkleştirme politikaları çerçevesinde rütbeli askerlere verildiği veya Türklerin yoğun olarak yaşadığı illere götürüldüğü iddia edilen "Dersim'in kayıp kız çocukları" hakkında Meclis'te bir araştırma komisyonu kurulmasını istedi.

Dersim bölgesinde 1937-1938 yıllarında tedip ve tenkil gerçekleştirildiğini, düzenlenen askeri harekâtla insanların katliamdan geçirildiğini ve Dersim'in insansızlaştırıldığını anlatan Kurtulan, o dönemde ailelerini kaybeden ya da ailelerinden zorla alınan kız çocuklarının rütbeli askerlere ve kimi ailelere verilmek üzere Dersim'den götürüldüğü iddialarını hatırlattı.

Kurtulan, bugün hala "kayıp kız çocuklarını" arayan onlarca Dersimli ailenin varlığına dikkat çekti, devletin mağdur vatandaşlar karşısındaki sorumluluğunu yerine getirmesi için meclis araştırması açılmasını istedi.

"Yaşananlar 'sır' olarak kalmasın"

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığı'na verdiği araştırma önergesinin gerekçesinde Kurtulan, şu ifadelere yer verdi:

"Cumhuriyetin kuruluşu ile birlikte üzerinde özel bir politika ile durulan Dersim Bölgesi'nde 1937 ve 1938 yıllarında Tedip ve Tenkil gerçekleştirilmiştir. Düzenlenen askeri harekâtla Dersim adeta insansızlaştırılmıştır.

İsmet İnönü'nün, Dersim hakkında açıkladığı Islahat Programı'nda, Dersim'in tamamen boşaltılması, Bakanlar Kurulunun izni olmadan yerleşim olmaması, 'Türklerin yoğun olduğu yerlerde kız ve erkek yatılı okulları açılarak Dersim'de beş yaşını doldurmuş kız ve erkek çocukların okutulup büyütülmesi, bunların kendi aralarında evlendirilerek, kendi ana ve babalarından kalan mallar ve mülklerin içinde birer Türk yuvası haline getirilmesi' gibi önlemler yer almaktaydı.

Bu öneriler birer birer hayata geçirilmiş, Dersimli kız çocukları, bu politikalar çerçevesinde ailelerinden alınmıştır. Sonradan bazıları bulunmuş olunsa da sayıları belli olmayan 'kayıp kız çocuklarının akıbetlerinin' ne olduğu, şimdi nerde yaşadıkları ve kaçının hayatta olduğuna dair bilgi bulunmamaktadır.

Bu gün hala "kayıp kız çocuklarını" arayan onlarca Dersimli aile vardır. Ailelerine kavuşmuş kız çocuklarının iddialarına göre, alınan kız çocukları genelde asker ailelerine verilmiş olduğu için, tanımadıkları bir ailenin nüfusuna kaydedilmiştir. Bazı iddialara göre ise söz konusu kız çocuklarının nüfus kaydı bile bulunmamaktadır.

Devletin o dönem mağdur edilmiş ve hala hayatta olan vatandaşlarımız karşısındaki sorumluluğunu yerine getirmesi için yapılacakların tespiti; arşivlerin açılarak o dönem Dersim Bölgesi'nden kaç kız çocuğunun başka ailelere verildiği ve nerelere gönderildiği, kaçının hala hayatta olduğu ve başkaca cevap bekleyen soruların yanıt bulması, o dönem yaşananların kamuoyu ve kayıp kız çocuklarının aileleri ya da yakınları ile paylaşılması için bir meclis araştırması açılmasını gerekli bulmaktayız." (BB)