İnternet Sansürünü Aşma Kılavuzu

Bir sayfa için verilen kararla milyonlarca blog erişime kapatıldı. Bu açık hak ihlalinden kurtulmanın kolay yolları var.

İstanbul - BİA Haber Merkezi
07 Mart 2011, Pazartesi

Mahkemeler, birkaç sayfasının "zararlı" ya da"yasadışı" olduğuna hükmettikleri, bütün dünyada milyonlarca kişininkullandığı İnternet sitelerinin tamamına erişimi engelleme kararı veriyor.

Bunun en son örneği video paylaşım sitesi blogspot.com. Digitürk'ün başvurusu üzerine, lig maçlarını yayınlayan bir blog nedeniyle tüm blogsport servisine erişim engellenmiş durumda.

Geçmişte popüler video paylaşım sitesi youtube, yine bir başka blog hizmeti veren site, wordpress de erişime kapatılmıştı.

Açık hak ihlali

Türkiye'de İnternet omurgasının başında oturan Türk Telekom, mahkeme kararı eline geçer geçmez bu sitelere erişimi kapatıyor.

Fakat İnternet'in (ağlar ağının) mantığını anlamamışlığın göstergesi olan bu uygulama, aslında iki tür hak ihlali demek: 1. İfade özgürlüğünün ihlali. 2. Bilgiye erişim, bilginin paylaşılması, halkın bilgi edinme hakkının/özgürlüğünün ihlali.

Çözüm zor değil

İşin aslı, bu sansürü aşmak hiç de zor değil. Size üç yol önereceğiz. En kolayından başlayalım. Ama önce nasıl sansürlendiğimizi teknik olarak bir anlayalım: Türk Telekom, örneğin youtube'a erişimi engellemek istediğinde, kendi omurgası üzerinden erişmek isteyen kullanıcıların bu adrese erişmesinin önünü kesiyor. Dolayısıyla çözüm, sistemi aslında youtube'a erişilmediğine inandırmaktan ya da bu omurganın dışına çıkmaktan geçiyor.

Birinci yol: İnternet sayfaları üzerinden

Bazı İnternet sayfaları, erişimi engellenen sitelere kendi üzerlerinden erişmenize olanak tanıyor. Bir tür Web sayfası üzerinden "vekil sunucu" hizmeti veriyorlar yani. Böylece siz önce bu sayfaya ulaşıyorsunuz. Dolayısıyla Türk Telekom sistemi sizin yalnızca o sayfaya eriştiğinizi düşünüyor ve bunu engellemiyor. Daha sonra, bu sayfa üzerinden istediğiniz adrese erişebiliyorsunuz.

Bu sitelerden en çok bilineni www.anonymouse.org ve www.youhide.com.

Bu sayfalarda karşınıza çıkan forma gitmek istediğiniz adresi yazmanız yeterli.

Biz, kendi denemelerimizde www.ktunnel.com adresinin gayet iyi sonuç verdiğini gördük. Özellikle yüksek boyutlu video'lar içeren Youtube için.

İkinci yol: Tarayıcınızın bağlantı ayarlarında vekil sunucukullanmak

Aslında bu yol, birinci yolun daha teknik bir türü. Bu sefer İnternet'te gezinmek için kullandığınız programın (İnternet tarayıcısı, yani Firefox, Internet Explorer, Opera, Safari gibi) bir "proxy" yani"vekil sunucu" üzerinden İnternet'e bağlanmasını sağlıyorsunuz.

Tarayıcınızın bağlantı ayarlarında vekil sunucu belirlerseniz, Türk Telekom omurgasından doğruca bu vekil sunucuya bağlanıyor, sayfalara erişimi bu sunucu üzerinden gerçekleştiriyorsunuz.

Ücretsiz, herkesin kullanabileceği, bir de İnternet'teki kimliğiniz demek olan IP (İnternet Protokolü) numaranızı da gizleyen bu vekil sunucuların listesini küçük bir aramayla bulabilirsiniz. Bu arama için "free proxy", "anonymous proxy" anahtar sözcüklerini kullanabilirsiniz.

Üçüncü yol: Alan adı sunucu ayarlarını değiştirmek

Bu da biraz daha bilgili kullanıcılar için bir yol. Bilgisayarınızın İnternet'e bağlanırken kullandığı DNS (alan adı sunucusu) ayarlarını değiştirmek.

Bu ayarlara, işletim sisteminizdeki ağ ayarları altında,TCP/IP ayarlarına girerek ulaşabilirsiniz.

Normalde, bu alanda bir şey tanımlamamanız halinde, bağlantınız otomatik olarak bağlı olduğunuz servis sağlayıcının DNS ayarlarını kullanır. Bu yolun ürettiği çözümse basit: Servis sağlayıcınızın DNS ayarları yerine, bu omurganın dışındaki DNS numaralarını kullanmak.

Bu konuda en çok kullanılan DNS numaraları, www.opendns.org'un DNS numaraları olan 208.67.222.222 ve 208.67.220.220.

Başka engelleme kararları için Google'ın DNS numaralarını da kullanabilirsiniz: 8.8.8.8 ve 8.8.4.4. Ancak blogspor Google'ın bir hizmeti olduğu için bu DNS'ler de engellenmiş durumda.

İnternet kullanıcılarının son dönemde birbirlerine tavsiye ettiği bir başka DNS numarası da 4.2.2.2.

Dikkat edilecekler

Baktınız, DNS değişikliğinden sonra istediğiniz performansı alamıyorsunuz, ayarları eskisine döndürmeniz ya da DNS bölümünü boş bırakmanız yeterli.

Bir küçük hatırlatma: İkinci ve üçüncü yolu kullanabilmek için bilgisayarınızda "admin" yani "yönetici" yetkilerine sahip olmanız gerekebilir.

Ancak bütün bu yollarda, sayfaların yüklenmesinde belli bir yavaşlıkla karşılaşabileceğinizi unutmayın. Zira hepsi, "çalının etrafından dolanmak", yani yolu biraz uzatmak anlamına geliyor. (TK/EÜ)

BAĞIMSIZ İLETİŞİM AĞIBağımsız İletişim Ağı (BİA) IPS İletişim Vakfı'nın çalışmalarının merkezinde yer alıyor. BİA, “bağımsız medya”nın güçlendirilmesi hedefiyle, 1997'den bu yana dört temel etkinlik alanı üzerinde gerçekleştirilen bir sürekli proje. Türkiye’de ve dünyada daha çok internet haber sitemiz bianet.org dolayısıyla yaygın olarak bilinse de, BİA günlük haber üretiminin ötesinde, iletişim sürecinin bütün uğraklarını dönüştürmeyi hedefliyor.

IPS İLETİŞİM VAKFIIPS İletişim Vakfı “İletişim ve kalkınma alanındaki projeleri gerçekleştirmek ve desteklemek” amacıyla 1993'te kuruldu. Vakıf etkinliklerini, yerel ve uluslararası kaynaklardan sağladığı hibe ve bağışlarla gerçekleştirdiği projeler üzerinden sürdürüyor.

BİA KİTAPLIĞIBİA Kitaplığı, Bağımsız İletişim Ağı’nın 2001-2009 arasında sürdürdüğü eğitim çalışmalarının ürünü olan “Habercinin Elkitabı“ dizisinden 5, “Hak Haberciliği” disizinden 4 kitabı; gazeteciler için kılavuzların yanısıra mesleğe adım atmaya hazırlananlara yönelik yayınları da kapsıyor. Kitaplık, Türkçe iletişim yazınında uluslararsı standartlarda üretilmiş, kimileri kendi alanlarında ilk olan öncü telif çalışmalardan oluşuyor.

BİZE ULAŞIN