Prof. BEYZA BİLGİN'in değerlendirmesi

İslamiyet uzun asırlar boyunca ulema tarafından her yönüyle incelendi. Tefsirciler, Hadisçiler, Kelamcılar, Fıkıhçılar, dinin Müslüman çoğunluk tarafından daha iyi anlaşılması için çalışmalar yaptılar. Fakat, bu değerli alimlerin hepsi erkek.

Bunlar ve bunlara katılan birçokları, bazen kendilerini ilgilendirmediği, bazen menfaatleri gereği, bazen de süregelmekte olan mahalli örf ve adetlerin etkisiyle İslam'da kadın meselesine gerekli ilgiyi göstermedi. İlgilenenler dahi meselelere kadın gözüyle bakamadıkları için yetersiz kaldılar.

"Kadınlar dindeki çarpıklıkların ortaya çıkmasını sağlayacak" 

Kuran, kadın erkek bütün Müslümanlara hitap etmekte. Din alimlerinden başlayarak kadınların, Kuran bize ne diyor, diye sorgulamalarının vakti geldi, zaten bunlar başladı da.

Yeni yetişen kadın din alimleri, Kuran'a kadın gözüyle yaklaşmak alışkanlığına henüz yeterince sahip olamadı. Eğer olabilirlerse ki, olacaklardır, başka çaresi yok, sadece günümüzün meselelerine değil, İslam hukukunda din adına dayatılan birçok çarpıklığın ortaya çıkarılmasına da yardımcı olacaklar.

Onlar, saf ve inanmış Müslümanların din diye bildikleri pek çok şeyin, din dışı dürtülerden kaynaklandığını anlatacaklar. Düne kadar kız çocuklarına yazı öğretilmemesi, kadınların dışarıya bakan pencereli odalarda oturtulmaması, seslerinin haram olduğu, "Allah emri" diye dayatılıyordu.

Bugün, saçın tek telini göstermeyecek şekilde baş örtme de bu dayatmalardan. Bazı ulemaya göre (Cessas), Kuran'da saç kelimesi geçmemekte ki, saçla ilgili hüküm olsun. Bu gibi farklı görüşler hiç yokmuş gibi, tek bir görüş dayatılmaya devam edilemez.

"Örtünmeyle ilgili fikir birliği yok"

Örtünme, genel olarak örf ve adetlerle ilgili ve erkeklerin de örtünmesi gerekli. Halen bazı ülkelerde başı açık erkeklerin şahitliği kabul edilmez. Zamanla, birçok yerle birlikte Türkiye'de de erkeklerin örtünmesi adeti tamamen ortadan kalktı.

Yukarıda işaret etmiş olduğum gibi, eğer örtünme kesin Allah emri olsaydı, ulema arasında tam bir fikir birliği olurdu. Başka görüşte olan alimlerin varlığından haberdarız.

"Örtünme, Allah'ın kesin emridir" diyenlerin, en az diğer Müslümanlar kadar Müslüman ve en az diğer kadınlar kadar kadın olan cariyelerin örtünmesi hakkındaki şeriat hükümlerini bize açıklamaları gerekir. Cariyelerin örtünmesi bilindiği gibi, namazda bile (Ömer Nasuhi Bilmen, İlmihal) göbekten dize kadar.

"Kuran kanun çıkarmak için değil, öğüt almak için"

Ulemanın aracılığını, sözlü öğretimin ve vaazların yardımını inkar edemeyiz. Matbaanın yaygın olmadığı bir dönemde, kitabın orijinali Türkçe olsaydı bile, herkesin eline ulaşamazdı.

Bugün insanlar, tam da Allah'ın istediği gibi, Allah'ın sözlerini bizzat okumak, üzerinde tefekkür etmek ve derin anlayışlara varmak imkanına eriştiler. Ulema, Kuran meallerini çoğalttı. Ayrıca Kuran'ın okunması artık ondan kanun çıkarmak için değil, öğüt almak için. Kuran, herkesin anlayacağı açıklıkta bir kitap. (BB/GG)