Suzanne Vega: Özgün ve Ödünsüz

Eğer ki sana aşıksam/ Sana ne bundan/ Bende bıraktığın parmak izlerinin/ Yarasını taşıyabilirim gül dövmesi gibi...

. - .
09 Nisan 2003, Çarşamba
1980'lerin başında iyice ayyuka çıktı popüler müzik endüstrisinin evrensel cinsiyetçiliği. Kadın şarkıcıların albümlerini satmak, geniş kitlelerle buluşmak için birer seks simgesi olarak sunulmaktan başka çaresi yoktu. Video klipler de bunu destekliyordu, albüm kapakları da. Kadın şarkıcıların ne söylediğine pek kimsenin dikkat ettiği yoktu. Eğer "alternatif" ya da "bağımsız" müzisyen kategorisi içinde değilseniz, sizi kimse korumazdı. Birden fazla kadın müzisyenin birlikte çıktığı turnelere hiç bir sponsor para yatırmıyordu. Derken onlar çıktılar ortaya, Tracy Chapman, Suzanne Vega gibi kadınlar. Kanadalı meslektaşları Sarah McLachlan'ın projesi Lilith Festivali ile sponsorlara birden fazla kadın müzisyenlerin katıldığı turnelerin de büyük iş yapabileceğini, kitleleri stadyumlara çekebileceğini gösterdiler. Adını bir efsaneye göre Adem'in isyankar olan ilk karısı Lilith'ten alan turne, kadın müzisyenlerin sahnede ve stüdyoda kaderini değiştirdi. Suzanne Vega bu dönemin onurlu, başı dik müzisyenlerinden biri olarak takdir topladı. Folk rock ile pop sound'larını harmanladığı parçaları, üstün şarkı sözü yazarlığı ve yorumculuk gücü ile öne çıktı.

1959 doğumlu Suzanne Vega, 1980'lerin sonunda Marlene on The Wall, Luka, Tom's Diner gibi parçalarla tanındı. Luka'da çocuk istismarından söz ediyor, ailesinin fiziksel ve cinsel istismarına maruz kalan küçük bir çocuğun sesiyle komşularına-bize-dünyaya sesleniyordu. Vega, öteki şarkılarında da ağırlıklı olarak "kadın sesini" vurguluyordu. 1990'larda çıkardığı albümlerde biraz daha ticari düşünmeye yönelen şarkıcı, nitelik kaygısı hep korudu. İlginç yapımcıların yanı sıra, Phillip Glass gibi çığır açıcı müzisyenlerle işbirliklerine girişti. Bu arada bir evlilik yaşadı ve çocuk doğurdu. Son dönemde verdiği bir söyleşide, çocuk sahibi bir kadın olarak turnelerde çektiği zorlukları bir bir anlatıyordu. Üniversitede İngiliz Dili Edebiyatı okuyan Vega, eğitiminin yaşamı boyunca kendisine çok yararlı olduğu söylüyordu. Müziği yanı sıra, edebiyatla da çok yakındı. Geçtiğimiz yıllarda piyasaya sürülen şiir kitabı Passionate Eye, onun bu alanda da çok birikimli ve yetenekli olduğunu kanıtlıyor.

Vega, 1990'ları pek çok yardım projesine katılarak geçirdi. Çeşitli kadın etkinliklerinin yanı sıra, Uluslararası Af Örgütü'nün de yardım kampanyalarında görev aldı.

1999 yazında İstanbul'da da bir konser vermişti. Sahnede tek başınalığı ve samimiyeti ile ilgi çekiyordu. Elinde gitarı, melek sesiyle Açıkhava'yı dolduran dinleyicilerine seslendi. Güler yüzlü, mesafeli ve tek kelimeyle büyüleyiciydi. Şimdi uzun sayılabilecek bir müzik kariyerinin erişkinlik dönemini vurgulayan Songs In Red and Grey albümüyle geri döndü. Altıncı stüdyo albümünde kırılganlığı elden bırakmış, sağlam adımlarla yürüyen bir kadın portresi çiziyor. Yoğun stüdyo sürecinde bir yandan kızı Ruby'yi büyütmeye çalışan bir kadın olarak dünyaya yeni bir gözle bakmaya başlamış. Zaten kızının doğumunun şarkı sözü yazarlığını etkilediğini hiç inkar etmiyor. Yeni albümün en güzel şarkılarından biri olan Widow's Walk'ta (Dulun Yürüyüşü), "Beni dul sayın, abiler" diyor. "Nedenini söyleyeyim, çünkü bir erkek değildi batan, boğulan, bir evlilikti".

BU HABERİ PAYLAŞIN
Bookmark and Share
ANAHTAR SÖZCÜKLER

BAĞIMSIZ İLETİŞİM AĞIBağımsız İletişim Ağı (BİA) IPS İletişim Vakfı'nın çalışmalarının merkezinde yer alıyor. BİA, “bağımsız medya”nın güçlendirilmesi hedefiyle, 1997'den bu yana dört temel etkinlik alanı üzerinde gerçekleştirilen bir sürekli proje. Türkiye’de ve dünyada daha çok internet haber sitemiz bianet.org dolayısıyla yaygın olarak bilinse de, BİA günlük haber üretiminin ötesinde, iletişim sürecinin bütün uğraklarını dönüştürmeyi hedefliyor.

IPS İLETİŞİM VAKFIIPS İletişim Vakfı “İletişim ve kalkınma alanındaki projeleri gerçekleştirmek ve desteklemek” amacıyla 1993'te kuruldu. Vakıf etkinliklerini, yerel ve uluslararası kaynaklardan sağladığı hibe ve bağışlarla gerçekleştirdiği projeler üzerinden sürdürüyor.

BİA KİTAPLIĞIBİA Kitaplığı, Bağımsız İletişim Ağı’nın 2001-2009 arasında sürdürdüğü eğitim çalışmalarının ürünü olan “Habercinin Elkitabı“ dizisinden 5, “Hak Haberciliği” disizinden 4 kitabı; gazeteciler için kılavuzların yanısıra mesleğe adım atmaya hazırlananlara yönelik yayınları da kapsıyor. Kitaplık, Türkçe iletişim yazınında uluslararsı standartlarda üretilmiş, kimileri kendi alanlarında ilk olan öncü telif çalışmalardan oluşuyor.

BİZE ULAŞIN