Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Adana Milletvekili Gaye Erbatur, Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne (TBMM), erken evlilikler, Merkez Bankası iş ilanlarında yapılan ayrımcılık ve "Çocuk ve Kadınlara Yönelik Şiddet Hareketleriyle Töre ve Namus Cinayetlerinin Önlenmesi İçin Alınacak Tedbirler" genelgesinin uygulanması konusunda üç ayrı soru önergesi verdi.

Erbatur, erken yaşta ve zorla evlilikler hakkındaki birinci soru önergesinde, bu evliliklerin kadınların güçlenmesinin önünde engel olmasının yanı sıra çocuk hakları ihlali olduğuna da dikkat çekti.

Erken yaşta evliliklerin kız çocuklarının ruhsal ve bedensel gelişimleri üzerinde olumsuz etki yarattığını söyleyen Erbatur ayrıca, eğitimlerinin kesintiye uğrattığını, şiddete maruz kalma riskini arttırdığını vurguladı.

Aile ve Sosyal Araştırmalar Genel Müdürlüğü ile Türkiye İstatistik Kurumu'nun "Aile Yapısı Araştırması"nı örnek gösteren Erbatur, akraba evliliklerinin Türkiye ortalamasının yüzde 20.9; Medeni Kanun'da belirtilen yasal yaşın altında ilk evliliklerinin Türkiye ortalamasının ise yüzde 19.8 olarak belirtildiğini vurguladı.

Önergede şu sorular yer aldı:

.

* Yerel yönetimlerin bünyesindeki evlendirme memurluklarına yapılan başvurularla ilgili bir veri analizi mevcut mu?

* Evlendirme memurluğuna başvuran ve yasal yaşın altında olduğu için evliliği mümkün olmayan veya akraba evliliği yapacak çiftlerin başvuruları nasıl karşılanıyor? Bu evliliklerin önlenmesi için nasıl tedbirler alınıyor?

* Erken evlilikler ile ilgili istatistiksel verilerin ötesinde erken yaşta ve zorla evliliklerin önlenmesine ilişkin bir çalışmanız var mı?

* Aile ve Sosyal Araştırmalar Genel Müdürlüğü gelecekte böyle bir çalışma yapmayı planlıyor mu?

* Bu konuda, hangi sivil toplum kuruluşları ile işbirliği yapıyorsunuz?

"Merkez Bankası'na soruşturma açılacak mı?"

İkinci soru önergesi, Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası'nın, 21 Ocak 2007 tarihli iş alım ilanlarında, "sözleşmeli erkek evrak memuru" "sözleşmeli kadın sekreter" "sözleşmeli erkek teknisyen" tanımlamalarının incelenmesini istedi.

Erbatur, kamu kurumlarında kadın-erkek ayrımcılığına yol açabilecek ifadelerin kullanılmasının Anayasanın 10. maddesi, İş Kanunun 5. maddesi ve uluslararası sözleşmelerle yasak olduğunu hatırlattı:

* Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası tarafından verilen bu ilanlarda cinsiyet ayrımcılığı yapılması nedeniyle soruşturma açılacak mıdır?

* İlan, ayrımcılık ortadan kaldırılmış bir şekilde düzeltilecek midir?

* Kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen ilanlarda cinsiyet ayrımcılığının yapılmaması için ne gibi tedbirler alınmıştır? İlgili birimlere bu yönde bir genelge hazırlanarak gönderilecek midir?

"Başbakanlık Genelgesi uygulanıyor mu?"

Erbatur üçüncü soru önergesinde, 4 Temmuz 2006'da yayınlanan "Çocuk ve Kadınlara Yönelik Şiddet Hareketleriyle Töre ve Namus Cinayetlerinin Önlenmesi İçin Alınacak Tedbirler" genelgesinin uygulamaya geçip geçmediği sorusunu yöneltti:

* Aile Danışma ve Toplum Merkezlerine ilgili genelgenin uygulanmasına ilişkin verilen talimat sonucu yapılan çalışmalar nelerdir?

* İl Sosyal Hizmetler Müdürlükleri genelgeye ilişkin yaptıkları çalışmaları düzenli olarak gönderiyorlar mı? Son üç aylık çalışmalara ilişkin kaç il müdürlüğünden yanıt geldi?

* "Alo Şiddet Hattı" ile ilgili çalışmaları yürütmek üzere SHÇEK Genel Müdürlüğü'nün oluşturduğu komisyon, oluşturulduğu tarihten bu yana ne tür çalışmalar yapmıştır?

* Geçtiğimiz 3 ay içinde kadın sığınma evi açılmış mıdır?

* 2007-2010 Ulusal Eylem Planı ile ilgili çalışmalarda ne tür bir gelişme olmuştur?

* Kadın-Erkek Eşitliği Komisyonu ile ilgili daha önce verilen soru önergesine verilen cevaba göre, Hükümetin bu konudaki görüşünün, söz konusu komisyonun Türkiye Büyük Millet Meclisi İhtisas Komisyonlarından Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu çalışma alanlarına eklenmesi doğrultusunda olduğu belirtilmiştir. Bu konuda ne gibi çalışmalar yapılmıştır?

* Emniyet ve Jandarma Birimlerinde kadına ve çocuğa yönelik şiddetin önlenmesi için yapılması öngörülen çalışmalar konusunda geçtiğimiz 3 ay içinde ne tür somut adımlar atılmıştır?(AÖ/EZÖ)