SEÇİM BARAJI

Cumhuriyet Halk Partisi, seçim barajının düşürülmesi için yasa teklifi verdi.

Partinin Grup Başkanvekili Hakkı Süha Okay'ın dün verdiği teklifte, CHP barajın yüzde yediye düşürülmesini öneriyor.

Teklifte parlamentoya giren partilerin oy oranı toplamı, geçerli oyların yüzde 70'inin altında ise, oy oranı yüzde yediye en yakın siyasi partinin de Meclis'e girmesi öngörülüyor. Bu koşul, daha çok, oyları yüzde yediye yakın olan Barış ve Demokrasi Partisi'nin (BDP) durumuyla ilgili. Şimdi BDP'li olan milletvekilleri, seçim barajı nedeniyle parlamentoya bağımsız aday olarak girmiş daha sonra Demokratik Toplum Partisi (DTP) grubunu kurmuşlardı. DTP'nin kapatılmasıyla da BDP'ye geçmişlerdi.

Yasal düzenlemeye göre, ülke genelinde yüzde 10'un altında kalan partiler Meclis'e milletvekili gönderemiyor. Bu temsil adaletinde önemli bir sorun yaratıyor, siyasetçiler ve hukukçuların deyişiyle tercih ettiği aday Meclis'e giremediğinde, seçmenlerin oyları "boşa" veya diğer partilere gitmiş oluyor.

Yüzde 3'ü görüşmediler bile

Seçim Yasası'yla ilgili düzenlemeler 25 Mart'ta Meclis Anayasa Komisyonu'nda görüşülürken, BDP'li Hamit Geylani barajın yüzde 3'e düşürülmesi için teklif vermiş , ancak CHP, Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) ve Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) üyeleri teklifi kabul etmemişti. Geylani bu durumu bianet'e, "Benzeşenler uzlaştı. Tek olumlu oyu ben verince espri yapmak zorunda kaldım, 'Kıl payıyla kaybettim' diye. Demokrasi, hukukun üstünlüğü, anadiline ilişkin özgürlükler, Kürtlerin talep ettiği demokratik haklar söz konusu olunca hepsi karşı çıkmakta uzlaşıyor" diye yorumlamıştı.

AİHM "Baraj aşırı" demişti

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) 2002 seçimlerinde 14,5 milyon oyun bu nedenle boşa gitmesi üzerine Demokratik Halk Partisi (DEHAP) adayı Mehmet Yunak'ın açtığı davada, yüzde 10'luk barajın hak ihlali olmadığına hükmetmiş, ama barajın indirilmesinin iyi olacağını belirtmişti.

Mahkeme, Türkiye'deki seçim barajının Avrupa Konseyi'ndeki en yüksek baraj olduğunu, yalnızca üç ülkenin yüzde 7 ve yüzde 8 gibi yüksek bir baraj uyguladığını, ülkelerin üçte birinde barajın yüzde 5, 13 ülkedeyse daha düşük olduğunu belirtmişti. AİHM seçim sürecinin şeffaflığı için Avrupa Konseyi organlarının barajın indirilmesiyle ilgili tavsiyesine katıldığını da vurgulamıştı. (TK)