İnternet Haftası

İnternet niye önemli?

İnternet bir ağ  teknolojisi olmanın ötesinde insanlığı yeni bir toplum biçimine taşıyan değişimi temsil etmektedir. İnsanlık  sanayi devriminden daha köklü bir devrimi ve onun getirdiği yeni toplum biçimine yönelişin sancılarını yaşıyor.

İnsanlık olarak, Bilgi Toplumu'na geçişin hazırlıklarını yaşıyoruz. Bilgi ve enformasyonun üretilmesi, işlenmesi, saklanması, taşınması ve sunulmasında olan devrimsel gelişmeler, tüm ekonomik yapıyı, yaşamın her boyutunu, mesleklerin yapısını, çalışma, öğrenme, eğlenme v.b. alışkanlıklarımızı değiştirmeye başlamıştır. Bilginin üretim faktörü olduğu; yani temel refah artıran araç, istihdam yaratan araç olduğu bir dünyaya dolu dizgin gidiyoruz. Bu yeni dünyada, Bilgi toplumunda elimizdeki temel araç eğitim, araştırma ve inovasyondur. Bir başka deyişle Bilgi Toplumun bilgi'si bilimsel ve teknolojik bilgi, know-how, ar-ge, inovasyon ve örtük bilgidir. Bu kapsamda İnternet, Bilgi Toplumun taşıyıcısı ve ön modelidir, bir başka deyişle Bilgi Toplumun yolu İnternetten geçmektedir. Ülkemiz matbaa ve sanayi devrimi kaçırdı; İnternetle tam zamanında tanıştık. Gelin hep birlikte Bilgi Toplumunu kaçırmayalım!

Dünyada İnternet!

Dünyada 1,6 milyar İnternet kullanıcısı; internet bağlı 630 milyon bilgisayar, 225 milyon web, 180 milyon alan adı, 125 milyar  web sayfası, 100 milyon video, ve 60 milyon  insanın kişisel web'i yada bloğu olduğunu düşünüyoruz. Tüm dünya  internet- bilgi toplumu bağlantısı farketti; ülkelerinin Bilgi Toplumuna geçişine yönelik ciddi çabalar içinde. İnsanlık  tarihinde ilk defa bireysel gelişimin önü bu ölçüde açıldı. İnternet sıradan insanlara kendini geliştirme, fikirlerini yayma konusunda her gün yeni olanaklar sunuyor. Kolay, ucuz ve hızlı internet ve bilgi teknolojileri, her bireye kendi matbaa, gazete, radyo ve TV'sini kurma hakkı tanıyor. Wiki, blog, RSS gibi yeni teknolojilerle, insanlık işbirliği ve dayanışma ile wikipedia, linux, gibi  temel ürünler, you tube, twiter, flicker, orkut, facebook, dailymotion,  myspace gibi  paylaşım  ortamlarını geliştiriyor.  Açık Kaynak dünyası, internet üzeriden ayakta duruyor ve açık erişim, açık biyoloji,  açık ders malzemeleri  gibi tüm insanlığa yönelik girişimlerin ortaya çıkmasını sağlıyor.  

Türkiye ne durumda?

Bardağın dolu  tarafında dünya ortalamasını yakladığımız ve  belli bir farkındalığın olduğu gerçeği yatmaktadır.  Ülkenin büyük çoğunluğunun, hatta  toplum önderlerinin farkında olmadığı, "Bilgi Toplumu Stratejisi ve Eylem Planı" var; dört bakan ve altı  STK'nın katıldığı İcra Kurulu, Bilim ve Teknojiden sorumlu devlet bakanı, başarılı e-devlet projelerimiz  var. KİEM'ler kuruluyor. E-devlet kapısı açıldı. Ar-ge'ye çeşitli destekler var. Okullarımız  büyük ölçüde İnternete bağlı.

Bardağın boş tarafında, internetin adını duymamış yüzde 20, interneti hiç kullanmamış yüzde 65, hala genişbantla bağlayamadığımız  köy okulları var. Uluslararası indekslerde gerileme var: Dünya  Ekonomik Forumu Bilgi Toplumu Hazırlık indeksinde 55'ten 61'e düştük.  Birleşmiş Milletler e-devlet indeksinde 60'dan 76. sıraya düştük.  Siyasal sahiplenme, Bilgi toplumuna geçişi yönetecek yapılarda dağınıklık, kafa karışıklığı ve yapılanma sorunu var. Türkiye'yi  Bilgi Toplumuna taşıyacak DPT Bilgi Toplumu Dairesinde 10'un altında çalışan var ama interneti  yasaklama dairesinde 40'a yakın kişi ve 93 kişilik kadro var. İnsan gücü açığımız var ve öğretim üyesi açığı had sayfada.

Telekom sektörü serbestleşmesinde epey geri kaldık; Avrupa ortalamasının epey gerisindeyiz. İlerleme olmasına rağmen, pazarın adil ve serbest olduğunu söylebilmek zor. Kablo-TV'nin devletleştirilmesi nedeniyle kablo henüz  bir genişbant seçeneği değil. Geniş bant fiyatları OECD ülkeleri arasında en pahalısı. Vergide açık ara dünya birincisiyiz. Serbestleşme ve 3G, Wimax, gibi yeni teknolojilerin Türkiye'ye girişinde hep çok geç kalıyoruz.  Telekom ve İnternette özel sektör pratik olarak kan ağlıyor.  2006'da hayata geçeceği ilan edilen e-devlet kapısı 2008 sonunda açıldı, ama  kullanmak için kayıt olan yüzde 10 civarında. Özel  sektörü ve sivil toplumu içine alan yönetişim yapıları yok. Gelişmeri gözden geçirecek, planları ona göre değiştirecek, halkın  görüşlerini  alacak  yapılanmalar; örneğin yıllık Bilgi Toplumu Sempozyumu yok. Ana amacı  İnternet ve Bilgi Toplumunu araştırmak olan enstitülerimiz  yok.

Yasaklar Türkiye'ye zarar veriyor!

İnternetden korkan, çekinen bir felsefenin ortaya  koyduğu  5651 nolu yasa ve onun getirdiği ortam ülkemizde internet yasaklarını günlük vaka haline getirmiştir. En iyimser  yorumla, pire için yorgan yakan yasaklar; çağı, interneti tanıyamanın, yasakçı bir  bakış açısının refleksidir. Çok aceleye getirilerek,  sivil  toplumun çığlıklarına kulak  tıkayarak çıkarılan  yasa ve yönetmelikler; anayasa  ve temel hukuk normlarına  ters; uygulaması sorunlu, adaletsizliği içinde barındıran uygulamaya dönüşmüştür.

Bu yasaklar suçsuz  komşuların anayasal hak olan iletişim özgürlüğünü engelleme noktasına gelmiştir; bir başka deyişle  korkunç bir adaletsizlik yaratmaktadır. Bir gün bir hakimimizin google'u ve belkide tüm interneti yasaklaması beni şaşırtmayacaktır. Yapılan, bir kitap içindeki  bir paragraf nedeniyle, o paragrafı kaldırmak, değiştirmek, karşı paragraf eklemek için hiç bir çaba harcamadan, istim arkadan gelsin diyerek, tüm kütüphaneyi  yasaklamaktır. Bir başka deyişle, İstanbul'da Kadıköy'de bir iş hanındaki bir dükkan nedeniyle tüm İstanbul'daki dükkanlara yasak getirmek anlamına gelmektedir. 

Bu büyük bir haksızlık ve adaletsizliktir. Teknik olarak, bir kitabı yasaklamak, ya da bir dükkanı kapatmak mümkündür. Bu en fazla 1-2 milyon TL'ya malolur. Yasaklar aslında  ülkemizin İnternetle savaşının sonucudur. Ülkemiz  internetdeki “kirli bilgiyi” temizlemeyi hedeflemektedir. Bu bana Donkişot'u çağrıştırıyor; ülkemiz giderek modern dünyayı karşısına  alacak bir yola  girmiştir. Kazanamayacağımız bir savaşa soyunuyor devletimiz. Youtube'taki yasağın devamında, uluslarası  arası hukuku tesis etme çabamız yatmaktadır. Mahkememiz, verdiği kararın tüm dünyada  geçerli olmasını istiyor. Bu, örneğin, Kaliforniya'daki bir kitabı toplatmak, GüneyAfrika'daki gazeteyi yasaklamak anlamına gelmektedir. Verilen yasak kararları, kolayca etkisiz hale getirilmekte; bir başka deyişle Devekuşu gibi başımızı kuma gömüyor görüntüsü vermektedir. İfade özgürlüğü gözardı eden bu bakış açısı  sonuçta ülkemize zarar vermekte, tabir caizse Türkiye Harakiri  yapmaktadır. Kaldı ki  sivil toplumla birlikte çalışarak, ortak-yönetim yapılarıyla, bu sorunları büyük ölçüde çözmek mümkün.

Ülkemizin bu tür çocukluk hastalıklarını hızla aşarak, ülkemizin kalkınması, dünya ile bütünleşmesi, demokrasimizi geliştirmek için gelin İnterneti kullanalım. Gelin, bireyler, öğrenciler, öğretmenler, kurumlar olarak; gelin kültürel mirasımızı internete taşıyalım: tarihimizi,  kültürel varlıklarımızı, doğal güzelliklerizi, bölgesel yemeklerimizi modern bir şekilde  internete taşıyalım.  Bireysel  meraklarımızı,  şiirlerimizi, denemelerimizi,  foto, resim ve sanat eserlerimizi internete taşıyalım. Mesleki ve kültürel birikimizi wikipedia ve benzeri projelerle aktaralım. Öğrencileri,  bu projelere  ortak edelim.  Gelin, wiki gibi internet tekniklerini derslerde, kurum içi çalışmalarda kullanalım,  internet teknolojileri ile deney  yapmaktan korkmayalım. İnterneti toplumsal katılımı artırmak,  kamu yönetiminde saydamlığı artırmak, demokrasimiz  geliştirmek için yeni teknolojiler kullanmaktan, deney yapmaktan kaçınmayalım. Geniş kitleleri  internetle tanıştırmak için, çevremizdekileri intenretle tanıştırma için çaba harcayalım.
 
El birliği ile ülkemizde İnterneti ağır aksak da olsa büyüteceğimizi olan inacımızı belirtir, tüm halkımızı internete sahip çıkma, interneti büyütme çabamıza  ortak olmaya çağırıyoruz.

Doğum günün kutlu olsun İnternet! İnternet yaşamdır.(MA/EÜ)