Uluslararası Af Örgütü (UAÖ) ve Uluslararası İnsan Hakları Federasyonu(FIDH), Irak'ta Saddam Hüseyin'e ve iktidarının iki yetkilisine Duceyl katliamı nedeniyle idam cezası verilmesini kınadı; yargılamanın adil yapılmadığını hatırlattı.

UAÖ, Irak yönetimine, Saddam Hüseyin'in soykırımla suçlandığı Halepçe davasında ve Duceyl davasının temyiz sürecinde, mahkemeye uluslararası yargıçların eklenmesi veya davayı uluslararası bir mahkemeye götürmesini önerdi. Aynı öneriyi, Birleşmiş Milletler (BM) Keyfi Tutuklamalar Çalışma Grubu da yapmıştı.

Hüseyin, dönemin istihbarat şefi Barzan El Tekriti ve baş yargıcı Awad Ahmad El Bandar, 1982'de Şiilerin yoğunlukla yaşadığı El Duceyl'de 148 kişinin öldürülmesi ve mülklerinin topluca imha edilmesi nedeniyle ölüm cezasına çarptırılmıştı.

Kararın 16 Ekim'de açıklanması bekleniyordu; ancak mahkeme ifadeleri gözden geçirmek için zamana ihtiyacı olduğunu belirtmiş ve kararı ertelemişti.

FIDH: İdam kararı daha çok şiddet yaratacak

FIDH, idam cezasının insanlık dışılığını ve kabul edilemeyeceğini anımsatmanın yanı sıra, kararın "daha çok şiddet yaratacağını ve intikam cinayetleri döngüsünü derinleştireceğini" açıkladı.

UAÖ de, mahkemenin uluslararası standartlara uygun olmadığını, yargılamanın "vahim" olduğunu bildirdi; böylece geçmişin suçlarının adil yargılamayla cezalandırılma fırsatının kaçırılmasının yanı sıra, durumun ölüm cezalarıyla daha da kötüleştirildiğini açıkladı.

UAÖ: Adil yargılama gerçekleşmedi

Yargılama sürecini başından sonuna gözleyen UAÖ adil yargılama hakkının ihlal edildiğini, mahkemenin bağımsızlığının ve tarafsızlığının siyasi müdahalelerle baltalandığını söyledi. Örgüt, şu noktalara dikkat çekti:

* Mahkemenin ilk yargıcı çekilmeye teşvik edildi; yeni yargıcın atanması engellendi.

* Mahkeme, tanıkların ve savunma avukatlarının güvenliğini sağlamak için yeterli önlemleri almadı. Üç kişi dava sürecinde öldürüldü.

* Saddam Hüseyin'in tutuklanmasından sonraki bir yıl boyunca yasal bir temsilciye erişimine izin verilmedi.

* Savunma avukatlarının yargılama boyunca usule ilişkin itirazlarına, mahkeme tarafından yeterli yanıt verilmedi.

Enfal davası sürüyor

Hüseyin ve diğer altı sanığın1987-88 arasındaki Enfal kampanyası olarak bilinen harekatta on binlerce Kürt sivilin öldürülmesiyle ilgili yargılanmasınaysa devam ediliyor.

Hüseyin, bugünkü duruşmada Araplar ve Kürtler dahil tüm Iraklılardan ulusal uzlaşı zemini bulmaya çalışmalarını istedi; Irak halkına birbirlerini bağışlamaları çağrısında bulundu.

1988'de Halepçe köyüne düzenlenen ve yaklaşık beş bin kişinin ölümüne yol açan zehirli gaz saldırısı bu davaya dahil değil. (TK)