Aşk nedir ? Dünyadaki insan sayısı kadar cevabı olan bir soru. Tek bir tanıma asla sığamayacak kadar karışık bir mevzu. Bir dostluk nasıl beslenir ? Zamanla mı ? Yoksa aynı kadına aşık olmayı isteyecek kadar yekpare bir ruhu yaşatmakla mı ? Yoksa tam da bu mu aşk ? Kim bilir, bilmiyoruz.

Aslında aşkın, dostluğun, kıskanmanın, arzunun, yalnızlığın ve daha birçok şeyin tek bir tanımı yok. İnsanın biricikliğinin, hesaplanamaz oluşunun bir yansıması bu da.

Hissettiğimiz duyguları bile bir destura uydurmaya çalışıyoruz, tahakküm altına alıyoruz. Oysa hisler bile kendi haline bırakılsa belki dönüşüp başka bir hal alacak. İlişkilerimizi, duygularımızı, düşüncelerimizi bir odaya kapatıp biz izin vermeden dışarı çıkmalarını istemiyoruz. Bu, bize kendimizi güvende hissettiriyor, çünkü güvenden anladığımız şey de sahiplenmeyle, mülkiyetle ilişkileniyor.

"Bizim Büyük Çaresizliğimiz" ise insanlarla kurduğumuz ilişkiler üzerinden düşündürüyor tüm bunları. Hayattan zevk almanın, yemekle kurulan ilişkinin, dostluğun sınırlarının veya sınırsızlıklarının, aşkın tanımsızlığının sularında yüzüyor.

Mülkiyeti yeniden tanımlamamızı, üstüne düşünmemizi, tanımları bir yere bırakmamızı istiyor bizden. Böylesine gündelik ayrıntılarla bu güçlü duyguların bulanıklığını anlatmaya soyunduğu için ise cesur bir film oluyor.

Zarif bir Ankara filmi

Filmin mekanla kurduğu ilişki de karakterlerin birbirleriyle kurduğu ilişki gibi. Ankara, filmde bizi boğmayan, belki biraz hüzünlendiren, biraz yalnızlaştıran ama aynı zamanda her köşesinde ayrı bir keyif de sunan bir kent.

Karakterler Ankara'yla yemekle, evle, birbirleriyle kurdukları ilişki gibi incelikli bir iletişim kuruyorlar. Kuğulu Park'ın yanından öylesine geçmiyorlar, orada vakit geçiriyor, oyun oynuyor, düşünüyor ve yavaş yavaş yürüyorlar.

Ankara'yı iyi tanıyor, Kızılcahamam'a en güzel zamanında gidip piknik yapıyorlar; Çiftlik Dondurması'nın tadını hayatlarının hüzünlü anlarından bile eksik etmiyorlar.

Ender ve Çetin her hareketleriyle büyük bir zerafet içinde yaşıyor. Aslında entelektüelliğin bu yönünü belki de ilk defa görüyoruz kendi sinemamızda. Bir bakış sahibi olmanın getirdiği o zerafet filmdeki kitaplığın boşuna orada durmadığını anlatıyor.

An'lardan oluşan sahneler ve hikaye yapısı

Filmin gündelik hayattaki an'lardan oluşan sahneleri zaman algısında bir parçalanma yaratıyor olabilir. Bu, filmin geçişlerinde zayıflık hissi yaratabilir. Bu algı zamanla kurulan akışkan, doğal ilişkiye bir zarar veriyor gibi olsa da film, bütünlüğünü başarıyla koruyor.

Çetin'in Ender'e kulaklıkla müzik dinletmesi, gece yarısı kokoreç yemeye gitmeleri, parktaki köprüde gözleri kapalı yürümeleri, taze fasulye ayıklamaları... Birbirleriyle mekanlar, nesneler ve zevkler yani an'lar aracılığıyla ilişki kuruyorlar ve bu onları özgürleştiriyor.

Hikaye, tesadüflerin bir araya getirdiği üç karaktere ait. Birlikte geçirdikleri zaman hepsinin hayatında bir şeyleri değiştiriyor. Nihal büyürken, Ender ve Çetin birbirlerini yeniden keşfediyor.

Tüm karakterleri belli bir mesafeden izliyoruz, biri diğerinin önüne nadiren geçiyor. Bu, ilişkilerini daha iyi görmemizi, soğukkanlı kalıp düşünmemizi sağlıyor. Bir aşk hikayesi izlemekten çok, seyirci olarak aşk hikayesinin ardındakileri bulup çıkarmaya çalışan arkeologlara dönüşüyoruz.

"Bizim Büyük Çaresizliğimiz" için tek cümleyle "şunu anlatıyor" demek çok zor. Sanırım bu yüzden iyi bir film. Samimi bir film. Büyük laflar etmese de zihinleri ve gönülleri allak bullak edebilen bir film. Gülümseten bir film. (IŞ/NV)